سه قدم برای شناخت علائم اختلال شخصیت مرزی

قبلا در مورد کسانی که مبتلا به اختلال شخصیت مرزی یا borderline personality disorder یا به اختصار BPD هستند صحبت شده است. شناخت این افراد به شما کمک می کند که روابط اجتماعی خود را با آنها به نحو بهینه تری تنظیم کنید تا نه خود و نه آنها از این ارتباط دو طرفه دچار رنجش شوند. همچنین اگر مایل هستید که بدانید خود شما نیز به این اختلال دچار هستید این مقاله به شما کمک می کند تا با بررسی گفتار، احساسات و رفتارهای خود، این اختلال را در خود کشف و درصدد درمان آن نزد یک روانپزشک برآیید.

اگر بدانید که احیانا دچار اختلال شخصیت مرزی هستید در این صورت بهتر مراقب خواهید بود تا رفتارهای خود را با دیگران سازگار کنید و انتظارات واقع بینانه داشته باشید. همچنین در تصمیم گیری ها محتاط تر عمل می کنید و نتیجه می گیرید که آیا در یک رابطه بمانید یا آن را ترک کنید.

در کل باید در نظر داشته باشید که نمی توانید شخصیت فرد دیگری را عوض کنید ولی می توانید نوع رابطه را کنترل کنید.

ترس از تنهایی

یکی از شدیدترین ترس های فرد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی ترس از رها شدن در یک رابطه صمیمانه است. آنها هر کاری می کنند تا رابطه را حفظ کنند (مثل زنگ زدن های بسیار، پیام دادن و ملاقات های ناگهانی تا رفتارهایی مثل دروغگویی، تظاهر به خودکشی یا حاملگی و …). آنها این رفتارها را در زمان هایی که احتمال جدایی بیشتر است (مثل زمان بعد از مشاجره، انتقاد و آسیب فیزیکی) از خود بروز می دهند.

کنترل احساسات برای این افراد سخت بوده و عواطف شدیدی آنها را در بر می گیرد که برای شرایط حاکم، نامناسب است. آنها همچنین افراد را سیاه و سفید می بینند. یعنی یا فکر می کنند بقیه خوب مطلق و یا بد مطلق هستند.

گاهی این افراد دیگران را سرزنش کرده و ممکن است درصدد انتقام بربیایند در حالی که قربانی کاملا بی گناه است. حدودا ۶% جمعیت کشور آمریکا دچار این اختلال هستند و در هر دو زنان و مردان دیده می شوند.

سه مرحله برای شناسایی اختلال شخصیت مرزی

۱- توجه به کلمات آنها

آنها ممکن است افرادی شاد، مشهور و جذاب به نظر برسند. کلمات آنها می تواند شدیدا فریبنده، هیجان انگیز و آرامش بخش و گاهی با انتقاد شدید و طغیان خشم باشد.

– استفاده از کلمات بسیار مثبت:

وقتی با آنها رابطه نزدیک دارید اول از همه از شما قول می گیرند که هیچ گاه رهایشان نمی کنید تا احساس امنیت کنند. سپس خیلی زود ابراز می کنند که “همیشه در ذهن منی…انگار ما جفت روحی هستیم و قرار است تا ابد با هم بمانیم…تو بهترین شخصی هستی که تا کنون دیده ام. بلاخره رویای من برآورده شد. بیا زودتر ازدواج کنیم”.

این کلمات می تواند در اولین روزهای آشنایی رد و بدل شود. البته این جملات از زبان افراد عادی هم ممکن است شنیده شوند ولی باید به شدت و سرعت شنیدن این کلمات توجه کرد. آنها غالبا مرز عاطفی ندارند بنابراین شناخت مرحله به مرحله که در یک رابطه سالم وجود دارد در آنها دیده نمی شود. کافی است به آنها خوبی کنید تا شما را ایده آل ببینند.

– استفاده از کلمات بسیار منفی:

کمی بعد وقتی آشنایی شما با فردی که اختلال شخصیت مرزی دارد بیشتر شد ممکن است رفتار آنها به یک باره دچار تحول شده و بر دنده انتقاد و خشم بیفتد. کوچکترین رفتار غلط شما می تواند باعث ضربه شدید عاطفی به آنها شود. برای مثال آنها ممکن است بگویند که “چه طور توانستی با من این قدر بد رفتار کنی…تو باید می دانستی که فلان کار تو به من آسیب روحی می زند…تو بدترین آدمی هستی که تا به حال دیده ام…من می روم و به همه می گویم که چه آدم بدی هستی…”.

– استفاده دوباره از کلمات مثبت:

افرادی که به اختلال شخصیت مرزی دچار هستند نوسانات خلقی زیادی دارند و بین دو حالت دوستی و عشق مطلق و حالت خشم و نفرت شدید به سر می برند. این دو حس مثبت و منفی می تواند در عرض چند دقیقه و یا چند روز و هفته با هم جا به جا شود. آنها بعد از آنکه کلمات منفی خود را استفاده کردند پس از چند مدت دوباره به شما التماس می کنند تا آنها را ببخشید. مثلا می گویند: “متاسفم…سعی می کنم جبران کنم. لطفا بگذار توضیح دهم…قول می دهم قلب خودم را کامل به تو تسلیم کنم و نشان دهم که این اتفاقات دیگر نمی افتد. تو تنها کسی هستی که مرا درک می کنی.”

۲- توجه به عواطف

اینکه در هنگام ملاقات با یک نفر چه حسی دارید، یکی از روش های خوب تشخیص اختلال شخصیت مرزی در آن فرد است. برای مثال:

– حس راه رفتن بر صفحه ای شکننده:

اگر احساس می کنید هر لحظه ممکن است کوچکترین کاری کنید که آن شخص عصبانی شود در این صورت یک علامت هشدار است. همچنین رفتارهای او نوسانات زیادی دارد و از احترام و عشق زیاد تا خشم و نفرت بی اندازه را شامل می شود.

– روابط عاطفی

به دلیل شیرین زبانی که این افراد دارند ممکن است وسوسه شوید سریعا جذب آنها شده و بدون فکر، برنامه ریزی های طولانی مدت با آنها بریزید. شیرینی آنها فقط مربوط به یک طرف آنها است و در طرف دیگر، خشم، کینه و آزار و اذیت احتمالی است. بنابراین کارهای بزرگی مثل ازدواج، خرید خانه و … را انجام ندهید تا ببینید آیا رفتار آنها حداقل تا یک سال ثابت می ماند یا خیر.

۳- توجه به رفتار آنها (قانون ۹۰%)

رفتار اولیه افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی، دم دمی مزاجی بودن شدید است. رفتار آنها در موقعیت های مختلف می تواند شما را متعجب کند. یک لحظه بسیار مثبت نگر هستند و چند لحظه بعد دچار خشم شده و ذهن نقاد پیدا می کنند. این نوسانات خلقی شدید می تواند روزانه یا هفتگی بروز پیدا کند.

آنها همچنین مستعد رفتارهایی هستند که ۹۰% افراد آنها را انجام نمی دهند مثل داد زدن بر سر شما در جمع، فرار ناگهانی از یک جلسه ملاقات، آزار فیزیکی شما، شکستن وسیله مورد علاقه تان، نشر شایعه در مورد شما در اینترنت، بدنام کردن شما نزد افرادی که برایتان مهم هستند و ….

فرقی نمی کند که این فرد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی، همسر، دوست، همسایه یا همکار شما باشد به هر حال هر کدام از کارهای بالا را ممکن است انجام دهد.

نتیجه

این الگوهای رفتاری و عاطفی مخرب افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی معمولا خارج از اراده و آگاهی آنها است. بنابراین هر چه قدر هم که قول دهند خود را اصلاح می کنند باز هم رفتارهای منفی خود را تکرار می کنند مگر اینکه تلاش زیادی برای تغییر خود کنند و زیر نظر یک روان درمانگر باشند.